Μοιραστείτε αυτό το άρθρο:

Καστανίδης: Η Κοινωνική Συμφωνία δεν είναι ούτε παράρτημα ούτε ιδιοκτησία κανενός | ΝΔ: Αντικατάσταση διοίκησης ΕΡΤ στην προεκλογική περίοδο | Δηλώνει «παρών» στις νέες εκλογές η ΑΝΤΑΡΣΥΑ | ΛΑΟΣ: Δεν έγινε η επαφή με τη ΝΔ και... «η Ελλάδα κινδυνεύει από τον Σταλινισμό!» | ΚΚΕ: Καταγγέλλει πλαστογράφους στο διαδίκτυο | Να παγώσει η μείωση των μισθών των ιδιωτικών εκπαιδευτικών ζητά η ΔΗΜΑΡ | Στη δημοσιότητα τα πρακτικά της σύσκεψης των πολιτικών αρχηγών και του Κ. Παπούλια | Στις 17 Ιουνίου θα γίνουν οι επαναληπτικές εκλογές, όπως αποκάλυψε ο... Ολάντ! | Παίρνει ο ΣΥΡΙΖΑ τις 50 έδρες αν βγει πρώτος ή πηγαίνουν στο δεύτερο κόμμα; | Κοινωνική Συμφωνία: Υπάρχει ρεαλιστικό σχέδιο διαπραγμάτευσης με τους δανειστές | Οικολόγοι: Μπορούσαν να ψηφίσουν την απλή αναλογική τώρα, αλλά δεν το έκαναν | Μπακογιάννη: Το φιλευρωπαϊκό μέτωπο, επιλογή ευρωπαϊκής σταθερότητας |

Πολιτικά νέα - ειδήσεις

Τι κρύβει η κάλπη της 4ης Οκτωβρίου

27/09/2009 - 3 Σχόλια

κλικ στην εικόνα για να μεγαλώσει

Του Χρήστου Καψάλη

Μία εβδομάδα πριν από τις εκλογές και μία εβδομάδα μετά την απαγόρευση ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων των δημοσκοπήσεων, τα ερωτήματα που τίθενται είναι ουκ ολίγα.

-Είναι δυνατόν να ανατραπεί η τάση αυξανόμενης διαφοράς που παρουσίαζαν όλες οι δημοσκοπήσεις κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο της προεκλογικής περιόδου;

-Θεωρείται κλειδωμένη η αυτοδυναμία του ΠΑΣΟΚ, όπως οι τελευταίες δημοσκοπήσεις προεξοφλούσαν και ποιες είναι οι προϋποθέσεις που μπορούν να την καταστήσουν εύθραυστη ή και να την αποδομήσουν ολοκληρωτικά;

-Υπάρχει πιθανότητα εξακομματικής Βουλής και σε ποιες περιπτώσεις ο ΣΥΡΙΖΑ και οι Οικολόγοι - Πράσινοι μπορούν να καταστούν ρυθμιστές των εξελίξεων;

-Υπάρχουν πολιτικές προϋποθέσεις δημιουργίας κυβέρνησης συνεργασίας εάν το εκλογικό αποτέλεσμα δεν εξασφαλίσει αυτοδυναμία στο πρώτο κόμμα;

-Σε ποιες περιπτώσεις είναι πιθανή η άμεση ή σε σύντομο χρονικό διάστημα επανάληψη των εκλογών;

Επειδή πολλά ακούγονται και λέγονται σχετικά με διαρροές αποτελεσμάτων (αληθινών ή μη) κρυφών δημοσκοπήσεων και το eklogika.gr δεν είναι διατεθειμένο να παίξει τέτοια παιχνίδια είτε εντυπωσιασμού είτε υπόγειας προπαγάνδας, απευθυνθήκαμε σε τρεις δημοσκόπους και έναν επικοινωνιολόγο, γνωστούς για την εμπειρία και την εγκυρότητά τους και τους ζητήσαμε την δική τους τεκμηριωμένη επιστημονική απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα.

Από τις απαντήσεις που μας έδωσαν οι Χριστόφορος Βερνιαδάκης (Επιστημονικός Σύμβουλος της VPRC, Επίκουρος Καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης ΑΠΘ), Τάσος Γεωργιάδης (Γενικός Διευθυντής της Κάπα - Research), Δημήτρης Κατσαντώνης (Διευθύνων Σύμβουλος της ΤοthePoint) και Γιώργος Σεφερτζής (Επικοινωνιολόγος - πολιτικός αναλυτής), αποκωδικοποιούνται τα παρακάτω συμπεράσματα:

-Η τάση διεύρυνσης της διαφοράς ΠΑΣΟΚ - ΝΔ, όπως καταγράφηκε στις δημοσκοπήσεις του πρώτου δεκαπενθημέρου της προεκλογικής περιόδου είναι δυνατόν να ανασταλεί ή να ανατραπεί εάν η ΝΔ αυξήσει τη συσπείρωσή της και αν υπάρξουν φυγόκεντρες δυνάμεις από τα δύο μεγάλα κόμματα προς τα μικρότερα.

Θεωρείται πάντως μάλλον δεδομένο (εκτός αν συμβεί κάτι ιδιαίτερα συγκλονιστικό και απρόβλεπτο) ότι με τον τρόπο που εξελίσσεται ο προεκλογικός αγώνας η διαφαινόμενη φορά των πραγμάτων (ΠΑΣΟΚ πρώτο κόμμα και ΝΔ δεύτερο) δεν είναι πιθανό να ανατραπεί, ενώ θα πρέπει να θεωρείται απίθανη μια μεταξύ τους διαφορά μικρότερη των τεσσάρων ποσοστιαίων μονάδων.

-Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις που δημοσιεύτηκαν έδειχναν ότι το ΠΑΣΟΚ εξασφαλίζει άνετη αυτοδυναμία. Αυτή μπορεί να απειληθεί από ενδεχόμενη (και σε ένα βαθμό πιθανή) αύξηση της συσπείρωσης της ΝΔ, είσοδο του ΣΥΡΙΖΑ στη Βουλή (δείχνει να το πετυχαίνει) και ενδεχόμενη είσοδο στη Βουλή και των Οικολόγων, οι οποίοι λειτουργούν ως ο αστάθμητος παράγοντας στη σκακιέρα των πολιτικών συσχετισμών.

Ιδιαίτερα κρίσιμη θεωρείται η στάση των ψηφοφόρων που απείχαν στις ευρωεκλογές και οι οποίοι ελάχιστα μετρήθηκαν στις τελευταίες δημοσκοπήσεις, εκείνων των ψηφοφόρων που θα ήθελαν να δοκιμαστεί μια συμμαχική κυβέρνηση αλλά και εκείνων που για τον Α΄ ή Β΄ λόγο θα ήθελαν να οδηγηθεί προσωρινά η χώρα σε κυβερνητικό αδιέξοδο, ώστε να ωθήσουν τι εξελίξεις προς άλλες κατευθύνσεις.

-Το ενδεχόμενο να είναι εξακομματική η νέα σύνθεση της Βουλής θα εξαρτηθεί από την συμπεριφορά στην κάλπη λίγων χιλιάδων ψηφοφόρων. Ως εκ τούτου μέχρι την τελευταία στιγμή θα παραμένει ένα ερώτημα που δεν μπορεί πρόωρα να απαντηθεί.

Πάντως όλοι συμφωνούν ότι τώρα φαίνεται περισσότερο πιθανό ένα τέτοιο ενδεχόμενο, από ότι στη αρχή της προεκλογικής περιόδου. Οι καλές τηλεοπτικές εμφανίσεις του Αλέξη Τσίπρα και του Νίκου Χρυσόγελου προφανώς ενισχύουν την ήδη προυπάρχουσα δυναμική του ΣΥΡΙΖΑ πάνω από το 3%, ενώ αυξάνουν τις πιθανότητες των Οικολόγων - Πράσινων να πετύχουν το στόχο τους.

Εάν βέβαια συμβεί κάτι τέτοιο, τα δύο μικρά κόμματα θα έχουν την ευκαιρία να καταστούν ρυθμιστές των εξελίξεων ασχέτως αν τελικά συμβεί κάτι τέτοιο ή όχι.

-Κυβέρνηση συνεργασίας δεν είναι εύκολο να προκύψει σε περίπτωση μη αυτοδυναμίας του πρώτου κόμματος, αφού οι μέχρι τώρα εκφρασμένες θέσεις των κομμάτων μοιάζουν μεγάλο αν και όχι ανυπέρβλητο εμπόδιο. Πιο πιθανό σενάριο κυβέρνησης συνεργασίας θα μπορούσε να προκύψει από συνεργασία ΠΑΣΟΚ - Οικολόγων - Πράσινων, αν και χθες ο Αλέξης Τσίπρας άνοιξε ένα μικρό παράθυρο μεταθέτοντας την ευθύνη στο ΠΑΣΟΚ.

Στην περίπτωση μη αυτοδύναμης κυβέρνησης το πιο πιθανό σενάριο είναι η επαναπροσφυγή στις κάλπες και προφανώς το ΠΑΣΟΚ θα θελήσει να ωθήσει σε αυτή την κατεύθυνση τα πράγματα αφού ευνοείται από τον εκλογικό νόμο Παυλόπουλου που θα ισχύει πλέον αλλά και από την διάθεση των πολιτών «να υπάρξει επιτέλους κυβέρνηση». Βεβαίως, η δέσμευση του Γ. Παπανδρέου για διερεύνηση μετεκλογικών συμμαχιών ακόμη και σε περίπτωση αυτοδυναμίας αναγκάζει το ΠΑΣΟΚ να αναζητήσει συμμάχους με τρόπο που δεν θα προδίδει πόσο πολύ θα ήθελε να το αποφύγει.

Διαβάστε αναλυτικά τις ερωτήσεις του eklogika.gr και τις απαντήσεις των τεσσάρων δημοσκόπων και πολιτικών αναλυτών:

Οι τάσεις, όπως εμφανίστηκαν στις δημοσκοπήσεις το τελευταίο διάστημα έδειξαν αυξανόμενη τη διαφορά ΠΑΣΟΚ - ΝΔ. Αυτή η τάση θα μπορούσε να ανατραπεί και υπό ποιες προϋποθέσεις;

Χρ. Βερνιαδάκης

Η τάση διεύρυνσης της διαφοράς μεταξύ ΠΑΣΟΚ-ΝΔ μπορεί να ανακοπεί αν: α) η ΝΔ καταφέρει να αυξήσει τη συσπείρωσή της, β) το ΠΑΣΟΚ δεν καταφέρει να πείσει ότι διαφέρει ουσιαστικά από τη ΝΔ στο άμεσο πρόγραμμά του. Πάντως, σε καμμία περίπτωση δεν μπορεί να ανατραπεί η φορά των πραγμάτων, με το ΠΑΣΟΚ πρώτο κόμμα και διαφορά το λιγότερο τέσσερις μονάδες.

Τ. Γεωργιάδης

Για να ανατραπεί η τάση αυτή πρέπει σχεδόν τα 2/3 της αδιευκρίνιστης ψήφου να κατευθυνθεί προς τη ΝΔ. Κάτι τέτοιο ούτε προκύπτει από τα ποιοτικά στοιχεία των ερευνών ούτε ευνοείται ούτε από το μέχρι στιγμής προεκλογικό κλίμα. Βεβαίως δεδομένων των συνθηκών ίσως να θεωρείται ανατροπή, επικοινωνιακά τουλάχιστον, και η μη ύπαρξη αυτοδυναμίας από το ΠΑΣΟΚ ή και μια διαφορά κάτω των 5 ποσοστιαίων μονάδων μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων. Αυτά με την αίρεση ότι οι δημοσκοπήσεις το τελευταίο διάστημα παρουσιάζουν μια εγγενή αδυναμία. Απαντούν σε αυτές κυρίως ψηφοφόροι που συμμετείχαν στις ευρωεκλογές και επομένως η μαζική προσέλευση τέτοιων ψηφοφόρων στις κάλπες κάνει τις προβλέψεις μέσω των δημοσκοπήσεων εξαιρετικά επισφαλείς.

Γ. Σεφερτζής

Δεν υπάρχει ιστορικό προηγούμενο ανατροπής κεκτημένης δημοσκοπικής διαφοράς κατά τη διάρκεια της πραγματικής προεκλογικής περιόδου και μάλιστα χωρίς να μεσολαβήσει μείζονος σημασίας γεγονός, ικανό να αλλάξει τα δεδομένα του κομματικού ανταγωνισμού.

Επίσης, όμως, δεν υπάρχει ιστορικό προηγούμενο διατήρησης ή και περαιτέρω αύξησης της διαφοράς μεταξύ των δυο πρώτων κομμάτων υπό συνθήκες ομαλής εξέλιξης των πραγμάτων. Ομαλή εξέλιξη των πραγμάτων υπό τους όρους ενός αμφισβητούμενου μεν, κυρίαρχου δε δικομματισμού, σημαίνει διατήρηση των μεταβολών εντός του πλαισίου των ισορροπιών που διαμορφώνονται όχι στη μικρή διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, αλλά στη μέση διάρκεια του κύκλου μεταξύ δυο εκλογικών αναμετρήσεων.

Με τη σφαίρα επιρροής του δικομματισμού να προσδιορίζει την εκλογική συμπεριφορά του 80% περίπου του εκλογικού σώματος, οι εσωτερικές μετακινήσεις ψηφοφόρων δε μπορούν εύκολα να υπερβούν τα όρια διατηρησιμότητας της παραταξιακής τους συνοχής.

Με αυτή την έννοια, το άνοιγμα της ψαλίδας μεταξύ των δύο διεκδικητών της εξουσίας που εμφανίσθηκε κατά το πρώτο ήμισυ του προεκλογικού κύκλου, είχε μάλλον συγκυριακό χαρακτήρα. Ήταν το αποτέλεσμα της αιφνίδιας αποδόμησης της πρωθυπουργικής εικόνας, των συμπτωμάτων αποσύνθεσης του κυβερνώντος κόμματος και των αντίστοιχων που εμφανίσθηκαν στον ΣΥΡΙΖΑ πριν από την έναρξη του εκλογικού κύκλου.

Η διόρθωση της πρωθυπουργικής εικόνας, η απορρόφηση των εσωκομματικών κραδασμών της ΝΔ, η επικοινωνιακά επιτυχής επιχείρηση «πλαγιοκόπησης» του ΛΑΟΣ από τον Κώστα Καραμανλή, καθώς και οι εντυπώσεις που άφησε το διήμερο των αρχηγικών τηλεοπτικών αναμετρήσεων με το οποίο έκλεισε ο πρώτος προεκλογικός κύκλος, συνέτειναν στη δημιουργία ενός περιβάλλοντος περισσότερο «σφιχτού» δικομματικού ανταγωνισμού.

Μέσα σε ένα τέτοιο περιβάλλον αναμένεται να κυλήσει το δεύτερο προεκλογικό δεκαπενθήμερο, επηρεάζοντας τόσο τους δείκτες συσπείρωσης των οπαδών των δύο κομμάτων εξουσίας, όσο και το ισοζύγιο των εισροών-εκροών από την εκλογική βάση του καθενός.

Με εξαίρεση των πολιτική καμπή του 1981, ποτέ, αν δεν απατώμαι, η μεταξύ τους ανταλλαγή ψηφοφόρων δεν απέκτησε δυναμική υπέρβασης των 5 μονάδων εκλογικής διαφοροποίησης των συσχετισμών τους.

Είναι, βέβαια, αλήθεια, ότι τα όσα επακολούθησαν την προκήρυξη των εκλογών της 4^ης Οκτωβρίου επιβεβαιώνουν τον ξεχασμένο κανόνα ότι άμα τη ενάρξη της προεκλογικής περιόδου απελευθερώνονται διαφορετικής τάξης δυναμικές, μη προβλεπόμενες πριν την έναρξή της. Μια τέτοια ήταν και η δυναμική υπέρ της αυτοδυναμίας του προπορευόμενου ΠΑΣΟΚ που χαρακτήρισε το πρώτο προεκλογικό δεκαπενθήμερο.

Με τη σειρά της όμως αυτή η δυναμική προκαλεί ανακατατάξεις, η προεξόφληση της φοράς των οποίων είναι μια εξαιρετικά παρακινδυνευμένη υπόθεση. Το πιθανότερο πάντως είναι να δράσει ταυτόχρονα και προς την κατεύθυνση της απομείωσης της διαφοράς μεταξύ των δύο πρώτων κομμάτων και προς την κατεύθυνση της «Φυγοκέντρισης» εκλογικών δυνάμεων που θα θελήσουν με τις επιλογές τους να διαμορφώσουν ένα πιο ισορροπημένο και αντιπροσωπευτικό αποτέλεσμα.

Δ. Κατσαντώνης

Η τάση να βαίνει αυξανόμενη η διαφορά ΠΑΣΟΚ- ΝΔ οφείλονταν κατά κύριο λόγο στο γεγονός ότι , κατά την περίοδο που δημοσιεύθηκαν εκείνες οι δημοσκοπήσεις, είχαμε μία πολύ κακή εικόνα της Κυβέρνησης και του κ. Καραμανλή ενώ ταυτόχρονα το ΠΑΣΟΚ κινούνταν σοβαρά και μετρημένα, χωρίς μείζονα λάθη.

Η ανατροπή αυτής της κατάστασης εξαρτάται από το συσχετισμό δυνάμεων που θα καταγράψουν δύο αντίρροπα φαινόμενα : από τη μία πλευρά η αύξηση της συσπείρωσης των παραδοσιακών ψηφοφόρων της ΝΔ(δεν πρέπει να υποτιμηθεί το ένστικτο της παραταξιακής επιβίωσης) και από την άλλη , το υπέρ του νικητή ρεύμα που έχει ως αποδέκτη το ΠΑΣΟΚ.

Έχει ενδιαφέρον πως και τα δύο αυτά φαινόμενα , καθώς και η αίσθηση πως μετά την τηλεμαχία των 6 αρχηγών δόθηκαν τονωτικές ενέσεις σε ορισμένα μικρά κόμματα, έχουν μετρηθεί.

Δυστυχώς, η απαγόρευση δημοσίευσης τέτοιων στοιχείων, αποκλείει το μέσο πολίτη από τη δυνατότητα να παρακολουθήσει και να συνεκτιμήσει τα στοιχεία αυτά-σε αντίθεση με την πολιτική και κοινωνική ελίτ , που γνωρίζει και διαχειρίζεται κατά το δοκούν , το πλεονέκτημα της πληροφόρησης της.

Πολλοί θεωρούν «κλειδωμένη» την αυτοδυναμία του ΠΑΣΟΚ. Συμφωνείτε με αυτή την άποψη και τι θα μπορούσε να ανατρέψει αυτή την αίσθηση που έχει δημιουργηθεί;

Χρ. Βερνιαδάκης

Μέχρι την ημέρα που άρχισε η απαγόρευση δημοσίευσης δημοσκοπήσεων, η αυτοδυναμία του ΠΑΣΟΚ φαινόταν όχι μόνον «κλειδωμένη» αλλά και άνετη. Το μόνο γεγονός που μπορεί να την αμφισβητήσει, κυρίως ως προς το εύρος της, είναι η περίπτωση εξακομματικής Βουλής. Κάτι τέτοιο δεν φαινόταν ισχυρό ενδεχόμενο πριν μία εβδομάδα, ωστόσο δεν μπορεί να αποκλειστεί.

Τ. Γεωργιάδης

Ήδη μετά τα debate παγιώνεται η πεποίθηση ότι ο ΣΥΡΙΖΑ περνά τον πήχυ του 3% και εισέρχεται στη βουλή. Αυτό θέτει ήδη την πρώτη αμφισβήτηση της αυτοδυναμίας του ΠΑΣΟΚ η οποία εθεωρείτο σχεδόν βέβαιη μέχρι πρότινος. Δεδομένου ότι το ΠΑΣΟΚ έχει μεν σημαντικό δημοσκοπικό πλεονέκτημα, δεν έχει δημιουργήσει όμως την απαιτούμενη πολιτική και στρατηγική υπεροχή, ούτε το αναγκαίο «ρεύμα» που είναι απαραίτητο για να κλειδώσει η αυτοδυναμία, θα μπορούσε υπό προϋποθέσεις να ανατραπεί τις τελευταίες ημέρες η αίσθηση αυτή. Η είσοδος των ΟΙΚΟΛΟΓΩΝ στο κάδρο των κομμάτων που διεκδικούν με αξιώσεις την είσοδο στη βουλή αίρει ακόμη περισσότερο την αίσθηση περίκλειδωμένης αυτοδυναμίας του ΠΑΣΟΚ.

Γ. Σεφερτζής

«Κλειδωμένο» είναι μόνο το αποτέλεσμα που βγαίνει από την κάλπη.

Γνωρίζουμε μάλιστα όλοι ότι το «κλείδωμα» γίνεται το τελευταίο σαρανταοκτάωρο, οπότε λαμβάνονται σύνθετες αποφάσεις κρίσιμων μαζών με βάση τα δεδομένα της στιγμής, τα συμπεράσματα στα οποία οδηγούν και τις εκτιμήσεις για τις προτεραιότητες της επόμενης ημέρας.

Χωρίς αμφιβολία, η προτεραιότητα σχηματισμού μιας αυτοδύναμης κυβέρνησης που θα σταθεροποιήσει το πολιτικό περιβάλλον και θα αποτρέψει μια νέα εκλογική δοκιμασία, θα έχει βαρύνουσα σημασία για τη διαμόρφωση του εκλογικού αποτελέσματος.

Η παράμετρος αυτή ευνοεί εκ των πραγμάτων το προπορευόμενο ΠΑΣΟΚ πριμοδοτώντας το με τις ψήφους εκείνων των πολιτών που θέλουν να αποφύγουν τον κίνδυνο μιας παρατεταμένης πολιτικής αστάθειας.

Ας μη ξεχνάμε όμως, ότι ανάμεσα στους ψηφοφόρους υπάρχουν δυο κρίσιμες κατηγορίες εκλογέων που δεν είναι πλέον πλειοψηφικές, είναι, ωστόσο, ικανές να οδηγήσουν τα πράγματα σε διαφορετικές ισορροπίες.

Η μια κατηγορία αναφέρεται στους ψηφοφόρους που παραμένουν πιστοί στην άποψη ότι οι συμμαχικές κυβερνήσεις θα είναι, υπό τις κρατούσες συνθήκες, παραγωγικότερες από τις μονοκομματικές.

Η δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνει τους ψηφοφόρους που θα θελήσουν να οδηγήσουν το πολιτικό σύστημα σ'ένα «αδιέξοδο κυβερνησιμότητας», ώστε να «εκβιάσουν» την επιτάχυνση των εξελίξεων προς υπερβατικές των υφιστάμενων ισορροπιών λύσεις.

Το κλειδί με το οποίο θα κλειδώσει ή όχι η αυτοδυναμία βρίσκεται στα χέρια των σχεδόν δυόμισι εκατομμυρίων πολιτών που επέλεξαν στις τελευταίες ευρωεκλογές την αποχή ως μήνυμα προειδοποίησης του πολιτικού συστήματος για την ανάγκη προσαρμογής του στις απαιτήσεις μιας πιο λειτουργικής εξυπηρέτησης των κοινωνικών προσδοκιών ενόψει όχι μόνο της οικονομικής κρίσης, αλλά και της αλλαγής προτύπων διακυβέρνησης και ανάπτυξης.

Έστω κι αν ο πραγματικός αριθμός των συνειδητών κομιστών ενός τέτοιου μηνύματος είναι υποδεέστερος του ποσοστού της αποχής των ευρωεκλογών, δεν παύει να αντιπροσωπεύει ένα κρίσιμο μέγεθος, η ικανοποίηση των πολιτικών κριτηρίων του οποίου είναι μια περισσότερο σύνθετη υπόθεση από την απλή διαχείριση του διακυβεύματος της πολιτικής σταθεροποίησης. Ιδιαίτερα ενόψει της οριστικοποίησης των κομματικών προτιμήσεων των νεώτερης ηλικίας ψηφοφόρων που τελούν εν διαστάσει με το σύνολο του κομματικού συστήματος.

Ενόψει του νέου αυτού εκλογικού σώματος, ο Γ. Παπανδρέου εμφανίζεται σε πλεονεκτικότερη θέση έναντι του Κ. Καραμανλή. Προσλαμβάνεται ως ο δικαιούχος μιας πρώτης ευκαιρίας έναντι ενός αντίπαλου που έχει ήδη χρησιμοποιήσει τις δύο που του δόθηκαν. Παρουσιάζει ένα εναλλακτικό σχέδιο διεξόδου από την κρίση, τη στιγμή που ο αντίπαλός του εμμένει σε μια πολιτική που δε μπορεί να απαντήσει στο ερώτημα γιατί θα αποδώσει μέσα στα επόμενα δύο χρόνια όσα δεν απέδωσε στα έξι προηγούμενα. Διαχειριζόμενος έστω και συγκρατημένες προσδοκίες, ο Γ. Παπανδρέου μπορεί να προσβλέπει σε μια αυξημένη διεισδυτικότητα σε χώρους των οποίων την απογοήτευση από την απερχόμενη διακυβέρνηση είναι πολύ δυσκολότερο να διαχειριστεί ο Κ. Καραμανλής.

Παραμένει ωστόσο αμφίβολη η υπέρ του ΠΑΣΟΚ δυναμική που μπορεί να δημιουργήσει η διεισδυτικότητα του Γ. Παπανδρέου στο εκλογικό σώμα των αποστασιοποιημένων πολιτών, δεδομένου ότι στους κόλπους τους συναντάται η μεγαλύτερη αντίσταση τόσο απέναντι στο δικομματισμό όσο και στην αναπαραγωγή μονοκομματικών μορφών διακυβέρνησης.

Σε κάθε πάντως περίπτωση, η κατηγορία αυτή των ψηφοφόρων δεν πρόκειται να επηρεαστεί από τη θέση πολωτικών διλημμάτων αναγκαστικής επιλογής μιας λύσης της οποίας το βασικό επιχείρημα θα είναι η εξασφάλιση της κυβερνησιμότητας την επαύριο των εκλογών. Γιατί είναι η αναζήτηση εγγυήσεων αναφορικά με τα χαρακτηριστικά της διακυβέρνησης που θα κατευθύνει πρωτίστως τις τελικές τους αποφάσεις. Η λογική της αρνητικής ψήφου αποδοκιμασίας της απερχόμενης διακυβέρνησης θα έρθει αντιμέτωπη με τη λογική του θετικού εξαναγκασμού σε μη μονοκομματικής μορφής διακυβέρνηση, με αποτέλεσμα μη προβλέψιμο για την τελική απόφαση αυτής της κατηγορίας των ψηφοφόρων.

Δ. Κατσαντώνης

Το «κλείδωμα» της αυτοδυναμίας, όπως επίσης και της διαφοράς των δύο κομμάτων, του τελικού τους ποσοστού κλπ είναι παρακινδυνευμένο να προεξοφλείται βάσει στοιχείων που είδαν το φως της δημοσιότητας πολλές μέρες πριν να ανοίξουν οι κάλπες.

Σε όσους από τους πολίτες έχει δημιουργηθεί η αίσθηση πως η αυτοδυναμία είναι δεδομένη , δε βλέπω κάτι που να μπορεί να την ανατρέψει δεδομένου ότι μέχρι σήμερα η προεκλογική εκστρατεία των δύο μεγάλων κομμάτων έχει χρησιμοποιήσει τα όποια όπλα υπήρχαν.

Ένα απρόοπτο γεγονός όμως, πχ μία περιβαλλοντολογική κρίση, θα μπορούσε να λειτουργήσει ως παράγοντας αποδόμησης της λογικής του δικομματισμού και να ενισχύσει μικρότερα κόμματα, με προφανή αποτελέσματα στην προοπτική αυτοδυναμίας του ΠΑΣΟΚ.

Το αντίστροφο βέβαια μπορεί να συμβεί , εάν το ΠΑΣΟΚ μπορέσει να περάσει με μαζικό τρόπο το σύνθημα «να μη μείνει η χώρα ακυβέρνητη μετά τη 4^η Οκτωβρίου , ούτε ένα 24ωρο».

Πόσο πιθανό θεωρείτε το ενδεχόμενο να έχουμε εξακομματική Βουλή; Σε ποιες περιπτώσεις η είσοδος του ΣΥΡΙΖΑ και των Οικολόγων - Πράσινων θα μπορούσε να τους καταστήσει ρυθμιστές των εξελίξεων;

Χρ. Βερνιαδάκης

Το ενδεχόμενο εξακομματικής Βουλής έχει περισσότερες πιθανότητες σήμερα, σε σχέση με την αρχή της προεκλογικής περιόδου. Η είσοδος του ΣΥΡΙΖΑ δεν αμφισβητήθηκε ποτέ, οι Οικολόγοι-Πράσινοι είναι κόμμα της «τελευταίας στιγμής», άρα δεδομένου ότι το σημείο εκκίνησης ήταν το 2.5% τίποτα δεν μπορεί να αποκλειστεί. Αν το ΠΑΣΟΚ δεν έφτανε στην αυτοδυναμία τότε πράγματι θα είχαν το περιθώριο υπό όρους να είναι «ρυθμιστές» των εξελίξεων. Τώρα, κάτι τέτοιο είναι δύσκολο να συμβεί και αν συμβεί είναι δύσκολο να προσδιοριστεί το πώς.

Τ. Γεωργιάδης

Ως προς το δεύτερο σκέλος της ερώτησης βεβαίως και η είσοδος των δύο αυτών κομμάτων τα καθιστά ρυθμιστές των εξελίξεων υπό την προϋπόθεση ότι τα δύο μεγάλα κόμματα εξουσίας θα αποκλείσουν ένα μεγάλο συνασπισμό κατά το πρότυπο της Γερμανίας. Η πιθανότητα όμως της εισόδου η μη στη βουλή είναι πολύ δύσκολο να προβλεφθεί με βάση τις υπάρχουσες δημοσκοπήσεις και την στατιστική επιστήμη αφού μία ή και μισή ποσοστιαία μονάδα που θα αλλάξει την τύχη των κομμάτων αυτών στις 4 Οκτώβρη είναι μόλις μερικές χιλιάδες ψήφοι.

Γ. Σεφερτζής

Δεν το θεωρώ καθόλου απίθανο. Τόσο ο ΣΥΡΙΖΑ όσο και οι ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ βγήκαν ενισχυμένοι από τη δοκιμασία των τηλεμαχιών που ως γνωστόν παρακολούθησαν εκατομμύρια πολιτών.

Στο σύνολο των 7 - 8 εκατομμυρίων ψηφοφόρων που αποτελούν το εκλογικό σώμα, αρκεί η μετακίνηση ενός απειροελάχιστου ποσοστού μερικών δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων για να συμπληρωθούν τα ποσοστά που χρειάζονται για να μπουν στη Βουλή και τα δύο μικρότερα κόμματα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ φαίνεται να τα καταφέρνει με σχετική άνεση. Οι ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ διατηρούν ζωντανές τις ελπίδες τους, γνωρίζοντας ότι διαθέτουν αξιόλογες δεξαμενές τόσο μεταξύ των φίλων τους που στις Ευρωεκλογές τους εγκατέλειψαν προτιμώντας να πάνε στις παραλίες, όσο και μεταξύ των «θυμωμένων» ψηφοφόρων της ΝΔ που δεν σκοπεύουν να επαναπατριστούν κομματικά, ούτε όμως και να αποσκιρτήσουν στην αντίπαλη παράταξη.

Δ. Κατσαντώνης

Δε θα έλεγα πως το ενδεχόμενο της εξακομματικής Βουλής είναι ιδιαίτερα πιθανό.

Ασφαλώς, η ταυτόχρονη συνύπαρξη στη Βουλή του ΣΥΡΙΖΑ και των Οικολόγων-Πράσινων , από μόνη της, συγκροτεί μία απειλή για την αυτοδυναμία του ΠΑΣΟΚ . Συνεπώς, τους καθιστά, στην περίπτωση αυτή, σημαντικούς παίκτες στο κεντρικό πολιτικό σκηνικό .

Τότε, όμως θα «μιλήσουν» οι επεξεργασμένες πολιτικές στρατηγικές περί συμμαχιών . Στον τομέα αυτό και τα δύο προαναφερθέντα κόμματα, λίγο ή πολύ, υστερούν. Δυστυχώς.

Υπάρχουν οι πολιτικές προϋποθέσεις δημιουργίας κυβέρνησης συνεργασίας εάν το αποτέλεσμα της 4^ης Οκτωβρίου δεν δίνει αυτοδυναμία σε ένα κόμμα και με ποιους εταίρους θεωρείτε ότι θα μπορούσε να καρποφορήσει ένα τέτοιο σχήμα;

Χρ. Βερνιαδάκης

Εκτίμησή μου είναι ότι αν δεν προκύψει αυτοδυναμία, τότε θα ξαναγίνουν εκλογές. Είναι εξαιρετικά δύσκολο να προκύψει οποιασδήποτε μορφής κυβέρνηση συνεργασίας υπό τις σημερινές συνθήκες. Δεν έχει επαρκώς προετοιμαστεί κάτι τέτοιο, δεν υπάρχει σαφής τάση προγραμματικής σύγκλισης οποιασδήποτε μορφής, τα πολιτικά κόμματα όπως είναι σήμερα δομημένα δεν θα άντεχαν κάποια τέτοια υπέρβαση ή θα την άντεχαν με «σκληρούς» όρους, άρα απραγματοποίητους.

Τ. Γεωργιάδης

Σύμφωνα με τις θέσεις που έχουν διατυπώσει τα κόμματα έως σήμερα, τέτοιες προϋποθέσεις υπάρχουν μόνο σε περίπτωση που θα εισέλθουν στη βουλή οι ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ οι οποίοι είναι οι μόνοι από τα μικρά κόμματα που έχουν δηλώσει διάθεση συνεννόησης με κάποιο κόμμα και κυρίως με το ΠΑΣΟΚ. Βέβαια με δεδομένη τη ισχυρή διάθεση της κοινής γνώμης υπέρ μιας κυβερνητικής λύσης ανεξαρτήτως της ύπαρξης αυτοδυναμίας οι πολιτικές προϋποθέσεις μπορεί να δημιουργηθούν σε λίγες ημέρες ή ώρες ώστε να καρποφορήσουν στο πλαίσιο των διερευνητικών εντολών, αφού όλα τα κόμματα θα σταθμίσουν σοβαρά τις διαθέσεις του εκλογικού σώματος για συνεργασίες αφού δεν θα υπάρχουν και οι προεκλογικές σκοπιμότητες.

Γ. Σεφερτζής

Θα εξαρτηθεί κυρίως από το εάν η Βουλή είναι εξακομματική με τους ΟΙΚΟΛΟΓΟΥΣ ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ να προσφέρουν στήριξη στο πρώτο κόμμα. Θα εξαρτηθεί όμως και από τη στάση που θα κρατήσει το πρώτο κόμμα απέναντι σε ένα εκλογικό σώμα που δε θα θεωρήσει την επαναπροσφυγή στην κάλπη προτιμότερη από τη δοκιμασία ενός μεταβατικού συμμαχικού σχήματος, μειωμένης ίσως συνεκτικότητας, αυξημένης όμως δυνατότητας να παράξει μείζονες κοινωνικές συναινέσεις.

Δ. Κατσαντώνης

Προσωπικά, έχω την άποψη πως περισσότερο από το ΠΑΣΟΚ, πρέπει να προσεύχονται για αυτοδυναμία του, οι λεγόμενοι «αριστεροί αρνητές του δικομματισμού». Κι αυτό επειδή, σε περίπτωση που τεθεί θέμα συμμαχιών για στήριξη Κυβέρνησης συνεργασίας, θα έχουν τα μεγαλύτερα πολιτικά προβλήματα, αφού καλλιέργησαν εδώ και χρόνια μία κουλτούρα της «μονόχνωτης Αριστεράς» .

Τα παραπάνω αφορούν περισσότερο από όλους το Συνασπισμό . Ίσως λιγότερο από τους υπόλοιπους τους Οικολόγους-Πράσινους, που έχουν μία πιο ανοιχτή πολιτική λογική.

Πάντως, οι πολίτες που στο παρελθόν κινούνταν στο χώρο της προτίμησης των Κυβερνήσεων συνεργασίας, έχουν κατά μεγάλα ποσοστά εκφραστεί υπέρ της συνεργασίας ΠΑΣΟΚ- ΣΥΡΙΖΑ. Μία επιθυμία που δε στερείται λογικής βάσης.

Με δεύτερο κόμμα τη ΝΔ, οι αριθμοί αποκλείουν την περίπτωση κυβερνητικού «συντηρητικού συνασπισμού» ΝΔ-ΛΑΟΣ .

Ο «μεγάλος συνασπισμός» ΠΑΣΟΚ - ΝΔ είναι πρακτικά ανεφάρμοστος στον τόπο μας. Όχι μόνο επειδή δεν μπορούν οι πρωταγωνιστές να συγκατοικήσουν αλλά κυρίως επειδή οι «ζελατινώδεις» δομές του τόπου μας δεν το αντέχουν.

Ποιο εκλογικό αποτέλεσμα στις 4 Οκτωβρίου και υπό ποιες προϋποθέσεις θα μπορούσε να δημιουργήσει συνθήκες για άμεση επανάληψη εκλογών ή επανάληψη σε σύντομο χρονικό διάστημα;

Χρ. Βερνιαδάκης

Ενα αποτέλεσμα μη-αυτοδυναμίας ή οριακής έστω αυτοδυναμίας.

Τ. Γεωργιάδης

Σε περίπτωση μη ύπαρξης αυτοδυναμίας η άμεση επανάληψη εκλογών είναι ένα πιθανότατο σενάριο. Ένα ακόμη πιθανότερο σενάριο είναι τετρακομματική βουλή και έλλειψη αυτοδυναμίας. Το δεύτερο, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα οδηγήσει άμεσα σε επανάληψη εκλογών.

Γ. Σεφερτζής

Είναι προφανές ότι σε επαναληπτικές εκλογές μπορεί να οδηγήσει κάθε εκλογικό αποτέλεσμα μη αυτοδυναμίας σε τετρακομματική ή ίσως και πεντακομματική Βουλή.

Μια οριακή αυτοδυναμία ή μια μη αυτοδυναμία που όμως μπορεί να ταράξει κυβερνητικές κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες δε θα μπορεί να δικαιολογήσει εύκολα επαναπροσφυγή στην κάλπη, πριν να παρέλθει χρονικό διάστημα ικανό να καταστήσει πιεστικότερη την ανάγκη μιας ισχυρότερης αυτοδύναμης πλειοψηφίας.

Δ. Κατσαντώνης

Νομίζω, οποιοδήποτε αποτέλεσμα οριακής μη αυτοδυναμίας του ΠΑΣΟΚ, σε συνδυασμό με, στιγμιαίο έστω, δισταγμό του (εντός Βουλής) ΣΥΡΙΖΑ, να δηλώσει έτοιμος για συνεργασία, θα οδηγήσει σε γρήγορες εκλογές.

Τα πράγματα θα περιπλακούν, εάν οι Οικολόγοι-Πράσινοι είναι στη Βουλή και δηλώσουν αμέσως έτοιμοι να συνεργαστούν με το ΠΑΣΟΚ (εφόσον βέβαια το άθροισμα των εδρών αρκεί για τη ψήφο εμπιστοσύνης). Στην περίπτωση αυτή, όλα τα ενδεχόμενα είναι ανοικτά και η θέση του ΠΑΣΟΚ σχετικά πιο δύσκολη, μια και ασφαλώς θα προτιμούσε μία νέα προσφυγή στις κάλπες, για να λάβει τα bonus του εκλογικού νόμου Παυλόπουλου και της ανυπομονησίας των πολιτών να σχηματιστεί Κυβέρνηση.

Σε κάθε περίπτωση πάντως, από την επομένη των εκλογών θα κληθούν όλα τα πολιτικά κόμματα να διατυπώσουν μία νέα φιλοσοφία για το μοντέλο διακυβέρνησης του τόπου και τη θέση τους μέσα σε αυτό.

Μπορείτε:

Να γράψετε το δικό σας σχόλιο για την είδηση

Να δείτε αμέσως πιο κάτω τις τελευταίες 15 ειδήσεις

Επιστροφή στην λίστα με τα Πολιτικά νέα - ειδήσεις

Σχόλια

Σχόλιο από ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΦΡΑΓΚΙΣΚΟΣ ΚΟΥΝΑΝΗΣ, 27/09/2009

Makari na yphrxe h aplh analogikh kai na mporoyse o kaθe poliths na ekfrazotan opws eniwθe. Τό ιδανικό θα ειναι κυβέρνηση συνεργασίας ολων των ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΩΝ δυνάμεων ώστε κανείς να μη μπορεί να κάνει φλαμουριά σε βάρος του ΛΑΟΥ !και αυτό γιατί θα υπάρχει συνεχής και απ' ολους έλεγχος. Μέ Εκτίμηση Κουνάνης Ελευθέριος Φραγκίσκος Υποψήφιος Βουλευτής Β! Αθήνας με τους ''Οικολόγους-Πράσινους''

Σχόλιο από Nikos Κalamiotis, 28/09/2009

Νομίζω ότι το άρθρο σας ακολουθεί την πεπατημένη των Αθηναϊκών Μέσων ΕΝημέρωσης να αβαντάρουν το ΠΑΣΟΚ. Οι δημοσποπήσειςέπαψαν εδώ και χρόνια να καταγράφουν τις τάσεις της κοινής γνώμης, αλλά να διαμορφώνουν την κοινή γνώμη. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε καιη αποτυχία που υπήρξε στις ευρωεκλογές, γιατί πλέον όλοι και περισσότεροι άρχισαν να σπάνε πλάκα με αυτές.

Σχόλιο από Χρήστος Καψάλης, 28/09/2009

Σας ευχαριστώ γαι το σχόλιο. Δεν είμαι ούτε υπέρ ούτε κατά των δημοσκοπήσεων. και σε αυτό τον χώρο υπάρχουν και καλοί και κακοί επαγγελματίες. Όμως θα πρέπει να δεχτείτε ότι μία δημοσκόπηση σωστά δουλεμένη είναι ένα επιστημονικό εργαλείο που κατατγράφει τα δεδομένα της στιγμής και τις τάσεςι που έχουν δημιουργηθεί και μόνο αυτά. Όσο για το θέμα μου, αναλύοντας τιε εκτιμήσεις των δημοσκόπων και πολιτικών αναλυτών επιχειρεί απλώς να καταδείξει ποια είναι τα στοιχεία που θα κρίνουν το εκλογικό αποτέλεσμα. (αυτοδυναμία ή μη,είσοδος Οικολόγων ή μη) και τι είναι πολιτικά πιθανόν να ακολουθήσει σε κάθε περίπτωση.