Ελλάδα – FYROM: Ατυχείς επιλογές που στέρησαν τη βέλτιστη λύση!

👤 Άρθρο: Δημήτρης Μάρδας 🕔26/01/2019 - 13:24

Δημήτρης Μάρδας

Τα αποτελέσματα μιας διεθνούς συμφωνίας εξαρτώνται από δυο παράγοντες. Τις στρατηγικές επιλογές της χώρας και τα εμπόδια που θα προταθούν. Τα τελευταία σχετίζονται με τα σφάλματα, τις παραλείψεις, τις πιέσεις γεωπολιτικού χαρακτήρα και οτιδήποτε σχετικό.

Στον απόηχο της πολιτικής των χρόνιων μεταθέσεων επίλυσης του Μακεδονικού ζητήματος ζούμε σωρεία λαθών δεκαετιών. Αυτά οδήγησαν στην απώλεια της βέλτιστης λύσης, αναφορικά με την μη αναγνώριση του εν λόγω κράτους με το όνομα Μακεδονία ή με τα παράγωγά του. Το όνομα ήταν η μόνη διαφορά που σημειωνόταν το 1993 στις δυο αποφάσεις του ΟΗΕ 817 και 845.

Εφόσον η βέλτιστη λύση χάθηκε λόγω ακατάλληλων χειρισμών διαχρονικά, μια δεύτερη καλύτερη επιλογή, η Συμφωνία των Πρεσπών, καλείται να καλύψει τα κενά αδράνειας δεκαετιών.

Τα λάθη αρχίζουν να παίζουν σημαίνοντα ρόλο από το 1945 και μετά.  Η θέση του Κωνσταντίνου Καραμανλή προς τον Στρατάρχη Τίτο ότι στο θέμα της επωνομαζόμενης Δημοκρατίας της Μακεδονίας, «Συμφωνούμε ότι διαφωνούμε» φυσικά δεν έλυσε το πρόβλημα. Αντίθετα αυτό οξύνεται μετά το 1990 και αντιμετωπίζεται με πρωτοφανείς αβλεψίες και λάθη εκ μέρους των Ελληνικών κυβερνήσεων.

Αναλυτικότερα, στις 26/6/1992 κατά τη Σύνοδο Κορυφής της Λισσαβόνας αποφασίζεται η μη αναγνώριση του εν λόγω κράτους με όνομα που θα εμπεριέχει τον όρο Μακεδονία. Σημειώνεται βέβαια ότι πριν στεγνώσει η μελάνη της Συμφωνίας άρχισαν άτυπα να κυκλοφορούν τα γνωστά σύνθετα ονόματα μέσω της πρότασης Πινέιρο, χωρίς την έντονη αντίδραση της Ελλάδας.

Παρά τη θετική αυτή εξέλιξη στη Λισσαβόνα, το εξεταζόμενο θέμα παίρνει άλλη τροπή κατά τη Σύνοδο Κορυφής του Εδιμβούργου του Δεκεμβρίου του 1992. Και ενώ γνωρίζουμε ότι τα Σκόπια ετοιμάζονται για ένταξη στον ΟΗΕ, κατά τη συγκεκριμένη Σύνοδο Κορυφής δεν λαμβάνεται η παραμικρή Κοινή θέση για τη μη χρήση του ονόματος της Μακεδονίας εκ μέρους των Σκοπίων, σύμφωνα με τις αποφάσεις της Συνόδου Κορυφής της 26 Ιουνίου του 1992. Υιοθέτηση Κοινής Θέσης σήμαινε ότι οι όποιες αποφάσεις για το όνομα θα γίνονταν αποδεκτές υποχρεωτικά από όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ, κατά τις σχετικές διατάξεις της Συνθήκης του Μάαστριχτ (Άρθρο Ι.2).

Οπότε δε θα μπορούσαν τα κράτη-μέλη της ΕΕ να αναγνωρίσουν το εν λόγω κράτος με το συνταγματικό του όνομα. Στην αντίθετη περίπτωση θα παρέβαιναν διατάξεις της Συνθήκης με επακόλουθο την εμπλοκή του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Εδώ χάθηκε η πρώτη μεγάλη ευκαιρία για παρεμπόδιση της χρήσης του ονόματος της Μακεδονίας από τα Σκόπια, κατά τα συμφωνηθέντα  σε επίπεδο Ένωσης μόλις έξι μήνες πριν!

Το 1994 ο Ανδρέας Παπανδρέου, επιβάλει εμπάργκο στα Σκόπια, με συνέπεια η Επιτροπή να στραφεί κατά την Ελλάδας στις 6 Απριλίου, καθώς η πράξη αυτή παραβίαζε τους κοινοτικούς κανόνες.

Στις 29 Ιουνίου 1994 η Ελλάδα κερδίζει τον πρώτο γύρο της δίκης, δηλαδή τα ασφαλιστικά μέτρα, οπότε δεν υποχρεώνεται να ανοίξει τα σύνορά της ως την εκδίκαση της υπόθεσης. Κατά την προβλεπόμενη  διαδικασία οι εισηγήσεις του Εισαγγελέα και Εισηγητή του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου ταυτίζονται με τις Ελληνικές θέσεις. Βλέποντας η Επιτροπή την ευνοϊκή αυτή τροπή υπέρ της Ελλάδας, αποσύρει τις κατηγορίες της, οπότε η δική δεν ολοκληρώθηκε. Τα κείμενα όμως των προαναφερθέντων δυο δικαστικών ήταν στα χέρια της Ελληνικής κυβέρνησης. Ουδέποτε όμως χρησιμοποιήθηκαν έτσι ώστε να συμβάλλουν στη διαμόρφωση μελλοντικών κειμένων όπως λόγου χάρη της «Ενδιάμεσης Συμφωνίας» του 1995. 

Και ερχόμαστε στην «Ενδιάμεση Συμφωνία» με ημερομηνία λήξης τον Δεκέμβριο του 2002. Εκεί προβλέπεται διεθνώς να χρησιμοποιείται η λέξη FYROM ως το όνομα της γειτονικής χώρας. Στις διμερείς όμως σχέσεις, τα Σκόπια μπορούσαν να χρησιμοποιούν το συνταγματικό τους όνομα «Δημοκρατία της Μακεδονίας».  Εδώ έχουμε ένα δεύτερο σημαντικό λάθος, μια μοναδική κακοτεχνία, που θα μπορούσε φυσικά να αποφευχθεί.

Και ενώ διαπιστώνει η Ελληνική κυβέρνηση ότι παραβιάζονται κύριοι όροι της Ενδιάμεσης Συμφωνίας, εγκρίνει, ως «έπαινο» για τις παραβάσεις αυτές, τη Συμφωνία Σύνδεσης FYROM–ΕΕ τον Μάιο του 2003. Αν πίεζε τότε η Αθήνα τα Σκόπια με τη μη επικύρωση της εν λόγω Συμφωνίας, λόγω μη καλής γειτονίας, θα μπορούσε να λύσει την ήδη χρονίζουσα διένεξη έγκαιρα. Η καλή γειτονία προβλεπόταν στο Άρθρο 4 της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΕ-FYROM. Η Ελλάδα λοιπόν δε θα ασκούσε το δικαίωμα του veto στη μη σύνδεση ΕΕ-FYROM λόγω του ονόματος, κάτι που απαγορευόταν από την Ενδιάμεση Συμφωνία, άλλα λόγω της μη καλής γειτονίας.

Εδώ έχουμε το δεύτερο μεγάλο λάθος, που στην ουσία έκλεισε την αυλαία του θεάτρου. Από εκείνη την περίοδο και μετά τα Σκόπια ανενόχλητα ριζώνουν το όνομα «Δημοκρατία της Μακεδονίας» σε όλο τον πλανήτη από λάθη και παραλείψεις της Ελληνικής πλευράς. Ουσιαστικά, με τη δική μας συγκατάθεση ο όρος Μακεδονία, Μακεδόνας και Μακεδονική γλώσσα κερδίζουν θεαματικά έδαφος, ενώ εμείς  πιστεύουμε ότι μεταθέτοντας την επίλυση του προβλήματος κερδίζουμε σε πόντους.

Το τραίνο των ευκαιριών της ιστορίας δεν περνά πολλές φορές. Αν δεν τις αδράξεις χάνεις.

Τα δυο λάθη, το πρώτο κατά τη Συνόδο Κορυφής του Εδιμβούργου (1992) σε συνδυασμό με το δεύτερο δηλαδή την μηδαμινή αντίσταση που πρόβαλε η Ελληνική κυβέρνηση το 2003 κατά τη Συμφωνία Σύνδεσης ΕΕ-FYROM, άνοιξαν το δρόμο για τη μη επίλυση του προβλήματος, σύμφωνα με τις προβλέψεις της Συνόδου Κορυφής της Λισσαβόνας του Ιουνίου του 1992.

Αποτελούν τις δυο άκρες ενός νήματος, όπου στο μέσον του συσσωρεύονται κακοτεχνίες και παραλείψεις που αγγίζουν ταυτόχρονα το δίπτυχο γλώσσα και ταυτότητα. Η λεγόμενη σταθερή πολιτική δεκαετίων μετά το 2003 δεν ήταν τίποτα άλλο παρά μια πολιτική για το θεαθήναι και αποφυγής επίλυσης του προβλήματος με προδιαγεγραμμένο τέλος.

Η Συμφωνία των Πρεσπών είχε να αντιμετωπίσει de facto καταστάσεις δεκαετιών επιζητώντας να βελτιώσει ένα περιβάλλον διμερών σχέσεων, δύσμορφο και ιδιότροπο, στο πλαίσιο ενός συμβιβασμού και αμοιβαίων παραχωρήσεων. Συμφωνίες νίκης-ήττας δεν είναι βιώσιμες σύμφωνα με την παγκόσμια ιστορία (βλ. Συνθήκη των Βερσαλλιών 2019).

Η συνέχεια στην υπόθεση αυτή θα λάβει χώρα κατά τη διάρκεια της ενταξιακής διαδικασίας στην ΕΕ. Παραβάσεις, ή μη εκπλήρωση όρων της Συμφωνίας των Πρεσπών εκ μέρους των Σκοπίων θα προσκρούσουν στα πολιτικά και οικονομικά ενταξιακά κριτήρια, όπως καθορίστηκαν στην Σύνοδο Κορυφής της Κοπεγχάγης του 1993.

Τα 35 Κεφάλαια της ενταξιακής διαδικασίας λοιπόν δεν επιτρέπουν «πονηρά» πισωγυρίσματα εκ μέρους του γειτονικού κράτους, αναδεικνύοντας από την άλλη θέματα που ουδέποτε συζητήθηκαν έως τώρα.

Ενδεικτικά, ως προς το δεύτερο σημείο σημειώνεται το εξής: Έχοντας υπόψη τις ενταξιακές διαδικασίες άλλων κρατών, το Κεφάλαιο 26 που αναφέρεται στο χώρο της Παιδείας και του Πολιτισμού, μπορεί να αναδείξει, εκτός των άλλων, την ιστορία και τον πολιτισμό των νότιων περιοχών της υποψήφιας χώρας. Εκεί, σε διάφορες περιοχές αλλοιώθηκαν μνημεία παλαιότερων εποχών (Βυζαντίου κ.λπ) στο όνομα του γνωστού αλυτρωτισμού και της αλλαγής της ιστορίας. Αυτές οι στρεβλώσεις μπορούν πλέον να διορθωθούν.

*Ο Δημήτρη Μάρδας είναι Καθηγητής ΑΠΘ, Βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Β΄ Θεσσαλονίκης

 


💬Αφήστε το σχόλιο σας

Τα πεδία με αστεράκι είναι υποχρεωτικά



Νέα από τον Κόσμο Πυρά Τραμπ στους New York Times: «Είναι εχθρός του λαού»

Πυρά Τραμπ στους New York Times: «Είναι εχθρός του λαού»

Ο Ντόναλντ Τραμπ αποκάλεσε σήμερα τους New York Times «εχθρό του λαού», έπειτα από ένα άρθρο όπου τον κατηγορούσαν για παρέμβαση στο έργο της...

Τεχνολογία - Ειδήσεις Κρυμμένο μικρόφωνο σε συσκευή της Google

Κρυμμένο μικρόφωνο σε συσκευή της Google

Κρυμμένο μικρόφωνο σε συσκευή της Google Κρυμμένο μικρόφωνο διαθέτει σε συσκευή της η Google, όπως παραδέχθηκε η ίδια, σπεύδοντας να μιλήσει για...

Κύπρος - Ειδήσεις Ευρώ: Μπορεί να «εκθρονίσει» το δολάριο;

Ευρώ: Μπορεί να «εκθρονίσει» το δολάριο;

Χρησιμοποιείται από 340 εκατομμύρια πολίτες σε 19 κράτη μέλη της Ε.Ε. Το ευρώ είναι το νόμισμα στο οποίο γίνονται οι δεύτερες περισσότερες συναλλαγές...

Επισκέψεις στο eklogika
Το eklogika.gr στο εξάμηνο, από 1-7-2018 έως 31-12-2018, δέχτηκε 11.220.396 επισκέψεις, από 1.252.112 μοναδικούς επισκέπτες, με 34.749.232 pageviews. Δείτε τα  Στοιχεία του Google analytics

Ειδήσεις για θέματα υγείας Παιδιά: Όσο περισσότερα τα αδέρφια τόσο...

Παιδιά: Όσο περισσότερα τα αδέρφια τόσο...

Ένα παιδί που έχει περισσότερα από ένα αδέρφια, είναι πιθανότερο να γίνει θύμα εκφοβισμού («μπούλινγκ») μέσα στην οικογένειά του, σε σχέση με τα...

Ψυχαγωγία - ειδήσεις Γουρούνι δάγκωσε μοντέλο στους γλουτούς - ΒΙΝΤΕΟ

Γουρούνι δάγκωσε μοντέλο στους γλουτούς - ΒΙΝΤΕΟ

Την κατεδίωξε στην παραλία και της κατάφερε τη δαγκωνιά...

Ειδήσεις για το αυτοκίνητο Ποδαρικό με «Reverse Sales» για την Citroën

Ποδαρικό με «Reverse Sales» για την Citroën

Με μια ευρηματική προωθητική ενέργεια, η Citroën έχει να προτείνει κάτι πολύ ενδιαφέρον για τους υποψήφιους αγοραστές.

Νέα της HELEXPO 20% αυξημένη η επισκεψιμότητα  στις Infacoma & Aquatherm Athens 2019  Σημαντικά αναβαθμισμένα  και τα ποιοτικά μεγέθη των δύο εκθέσεων

20% αυξημένη η επισκεψιμότητα στις Infacoma & Aquatherm Athens 2019 Σημαντικά αναβαθμισμένα και τα ποιοτικά μεγέθη των δύο εκθέσεων

Με αυξημένη επισκεψιμότητα κατά 20% ολοκληρώθηκε το εκθεσιακό «δίδυμο» Infacoma & Aquatherm Athens 2019, που πέραν των ενισχυμένων ποσοτικών του...

Πολιτικά άρθρα Τι μας θύμισε το Documento!

Τι μας θύμισε το Documento! Άντα Ψαρρά Στο τελευταίο φύλλο της εφημερίδας Documento υπάρχει εκτενές ρεπορτάζ για τον φερόμενο ως «κρυφό χρηματοδότη...

Δείτε όλο το άρθρο
Φόροι, φόροι, φόροι

Φόροι, φόροι, φόροι Αδάμ Γιαννίκος «Είναι η πρώτη μου φορά στο Νταβός και -για να είμαι ειλικρινής- νιώθω κάπως αμήχανα. Δηλαδή, 1.500 ιδιωτικά τζετ...

Δείτε όλο το άρθρο
H εικονική πραγματικότητα των ΜΜΕ

H εικονική πραγματικότητα των ΜΜΕ Ευαγγελία Μανιτσούδη Ας υποθέσουμε ότι έρχεται κάποια-ος στην χώρα μας ,χωρίς να έχει πλήρη γνώση της πολιτικής...

Δείτε όλο το άρθρο
Το πιο ελπιδοφόρο γεγονός

Το πιο ελπιδοφόρο γεγονός Γιώργος Μητραλιάς Ίσως το πιο ιστορικό και συνάμα το πιο σωτήριο γεγονός για ολάκερη την ανθρωπότητα συμβαίνει αυτό το...

Δείτε όλο το άρθρο
Ο κατώτατος μισθός και ο θετικός κύκλος της οικονομίας

Ο κατώτατος μισθός και ο θετικός κύκλος της οικονομίας Άγγελος Ευστρατόγλου Η αύξηση του κατώτατου μισθού αναμφίβολα κινείται προς τη σωστή...

Δείτε όλο το άρθρο
Δείτε όλα τα άρθρα
Δημοσκοπήσεις Δημοσκόπηση της Prorata για την Εφημερίδα των Συντακτών (9-2-2019) Στις 5,5 ποσοστιαίες μονάδες διαμορφώνεται το προβάδισμα της ΝΔ έναντι του ΣΥΡΙΖΑ , σύμφωνα με δημοσκόπηση που διενήργησε η εταιρεία Prorata .  ... Δείτε περισσότερα Δημοσκόπηση της Metron Analysis για το Βήμα της Κυριακής (2-2-2019) Ισχυρό προβάδισμα υπέρ της ΝΔ το οποίο φτάνει στις 12,1 ποσοστιαίες μονάδες, καταγράφει νέα δημοσκόπηση της εταιρείας Metron Analysis που... Δείτε περισσότερα
Αναζήτηση δημοσκόπησης
Μέσο Δημοσίευσης
Επωνυμία Εταιρείας
Ημερομηνία      Από:
Δημοσίευσης   Έως:

Δείτε όλες τις δημοσκοπήσεις
Newsletter

Επιθυμώ να λαμβάνω newsletter

Τα στοιχεία σας είναι εμπιστευτικά!
Αγροτικά Νέα Αραχωβίτης: Ηδη οι μικροί και μεσαίοι αγρότες απολαμβάνουν τριών ειδών αφορολόγητα Αραχωβίτης: Ηδη οι μικροί και μεσαίοι αγρότες απολαμβάνουν...

Η κυβέρνηση προχωρά με ταυτόχρονες παρεμβάσεις σε όλα τα σημεία της πρωτογενούς παραγωγής με σαφείς στόχους...

Πολιτιστικά Νέα Η «Δίκη» του Κάφκα με την υπογραφή του Πολωνού σκηνοθέτη Κρίστιαν Λούπα Η «Δίκη» του Κάφκα με την υπογραφή του Πολωνού σκηνοθέτη...

Ηθοποιοί απολύονται, σκηνοθέτες αποχωρούν, πολυαναμενόμενες παραστάσεις λογοκρίνονται, το θέατρο παρακμάζει....

Εκπαιδευτικά Νέα Την επικίνδυνη κτιριακή κατάσταση στο ΕΠΑΛ Περάματος επισημαίνει η ΕΛΜΕ Την επικίνδυνη κτιριακή κατάσταση στο ΕΠΑΛ Περάματος...

«Δεν πέρασε ένας μήνας από το γεγονός της πτώσης τμήματος του ταβανιού στο σχολικό κτήριο της Ιωνιδείου και...

Τουρισμός - Ειδήσεις Νέοι θησαυροί του ιστορικού Φαραώ Τουταγχαμών Νέοι θησαυροί του ιστορικού Φαραώ Τουταγχαμών

Τεράστιας αξίας τα νέα ταφικά αριστουργήματα που εμπλούτισαν τη συλλογή του νέου μουσείου που θα βρίσκεται...

Επιστήμη - ειδήσεις Έξυπνο σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης από μαθητές (video) Έξυπνο σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης από μαθητές (video)

Λύση στο πρόβλημα της στάθμευσης φιλοδοξεί να δώσει μία ομάδα παιδιών από το πειραματικό σχολείο του ΑΠΘ με...

Ξεχωριστές ειδήσεις Ξύπνησε από το θόρυβο και αυτό που αντίκρισε… της πάγωσε το αίμα! (Βίντεο) Ξύπνησε από το θόρυβο και αυτό που αντίκρισε… της πάγωσε το...

Η Ashleigh Muller από το Μπρίσμπεϊν της Αυστραλίας πετάχτηκε κυριολεκτικά από το κρεβάτι της για να δει από...