Κρατικός προϋπολογισμός 2020: Το οικονομικό κλίμα, οι προσδοκίες και τα εμπόδια

👤 Άρθρο: Δημήτρης Μάρδας 🕔03/12/2019 - 19:02

Δημήτρης Μάρδας

Στις πρώτες σελίδες της εισηγητικής έκθεσης του Υπουργού Οικονομικών για τον κρατικό προϋπολογισμό του 2020, παρουσιάζεται ο δείκτης του οικονομικού κλίματος στην Ελλάδα. Μετά από μια άνοδο κατά τον Ιούνιο και Ιούλιο, ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός της επιδείνωσής του μετά τον Αύγουστο του 2019, εξέλιξη που αντανακλά τις μη επιθυμητές για την κυβέρνηση προσδοκίες. Και αυτό ίσως δεν είναι  τυχαίο, καθώς η οικονομία δεν κτίζεται πάνω στη δημιουργία προεκλογικών εντυπώσεων μόνο, ενώ οι όποιες θετικές προσδοκίες οφείλουν να επιβεβαιώνονται, διαφορετικά ανατρέπονται.

Το οικονομικό περιβάλλον επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες. Η πρόσφατη τροπολογία λόγου χάρη για ευνοϊκή μεταχείριση του ξεπλύματος του μαύρου χρήματος, που προβλήθηκε ιδιαίτερα από τον διεθνή οικονομικό τύπο ως αρνητική εξέλιξη (βλ. Financial Times), το επηρεάζει άμεσα. Επίσης, η επανάληψη του τρόπου διοίκησης του κράτους σύμφωνα με τα πρότυπα του απώτερου παρελθόντος της ΝΔ (Βλ. διοικητές νοσοκομείων) προκαλεί εύλογα πολλά ερωτήματα στους επενδυτές.

Το ότι μεγάλο μέρος των εγχωρίων Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης φιλικά προσκείμενου στη ΝΔ, δεν τονίζει τις αρνητικές επιπτώσεις νομοσχεδίων, αποφάσεων κ.λπ, αυτό δε σημαίνει ότι ο διεθνής Τύπος δεν περνά από κόσκινο την κυβέρνηση. 

Το γεγονός επίσης ότι δεν υπάρχουν καταδικαστικές αποφάσεις εις βάρος κύριων παραγόντων της οικονομικής ζωής ή βαρόνων της πολιτικής ζωής της χώρας ενώ βρίθουν οι  καταγγελίες και σωρεία στοιχείων εις βάρος τους, αυτό δε σημαίνει πάλι ότι όλα βαίνουν καλώς και ότι οι επενδυτές αισθάνονται ασφαλείς.

Τέλος, η  λογική του κόσμου που βάζει βαθιά το χέρι του στην τσέπη για να επενδύσει τα δικά του χρήματα στη χώρα μας, εύλογα λαμβάνει υπόψη τις σχέσεις που αναπτύσσει ο πρόεδρος της κυβέρνησης και το περιβάλλον του με ιδιότυπα επιχειρηματικά συμφέροντα. Το νεοδιαμορφούμενο λοιπόν πολιτικοοικονομικό περιβάλλον προβληματίζει, όπως είναι φυσικό, την διεθνή επιχειρηματική κοινότητα και τους «εκτελεστές» της αγοράς.

-Ως προς τις επενδύσεις, σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση, αυτές προβλέπονται να αυξηθούν κατά 13%. Να υπενθυμίσουμε βέβαια ότι το 2014 προβλεπόταν παρόμοια αύξηση των επενδύσεων κατά 12,3%, η οποία όμως κατέληξε σε μείωση κατά 2,8%, σύμφωνα με τα πραγματικά δεδομένα. Βέβαια οι καταστάσεις τότε και τώρα δεν είναι οι ίδιες. αλλά εύκολα ανατρέπονται προβλέψεις όταν αλλάξουν τα δεδομένα του οικονομικού περιβάλλοντος.

Η ΝΔ επιδιώκει να προβάλει το νεοφιλελεύθερο προφίλ της ιδίως μέσα από τις δαπάνες για την υγεία και του Υπουργείου Εργασίας. Αναλυτικότερα, από το σύνολο των υπουργείων αισθητή μείωση δαπανών του τακτικού προϋπολογισμού θα δουν το Υπουργείο Υγείας (200 περίπου εκ. ευρω) και το Υπουργείο Εργασίας (380 περίπου εκ. ευρώ), όπως και το Άμυνας  (100 περίπου εκ. ευρώ).

Μειώσεις δαπανών υπάρχουν φυσικά κι άλλου. (π.χ. κοινωνικές παροχές, επιδοτήσεις). Από την άλλη όμως αυτό το προφίλ προσκρούει σε πολλά εμπόδια και περιορισμούς, που δεν επιτρέπουν την πλήρη ανάπτυξή του. Οπότε η ΝΔ αναγκάζεται να κινηθεί εν πολλοίς στη λογική των προϋπολογισμών της προηγούμενης κυβέρνησης. Έτσι βλέπουμε αύξηση των συνολικών δαπανών, κατά 772 εκ. ευρώ σε σχέση με την εκτίμηση του 2019, ενώ οι πρωτογενείς δαπάνες (δαπάνες χωρίς τους τόκους) αυξάνονται κατά 1,2 δις. ευρώ.

-Ως προς τους φόρους, η αύξηση των εσόδων των προερχομένων από τους φόρους επί του εισοδήματος των φυσικών προσώπων ερμηνεύεται, κατά την εισηγητική έκθεση, από την αύξηση του κατώτατου μισθού, που προκλήθηκε από την προηγούμενη κυβέρνηση όπως και τη μείωση της ανεργίας, την αποκλιμάκωση της οποία ζούμε τα τελευταία τρία χρόνια. Από την άλλη, η μείωση των φορολογικών συντελεστών επί των εισοδημάτων των εταιριών από το 28% στο 24% οδηγεί σε μείωση των εσόδων κατά 400 εκ ευρώ περίπου, μια εξέλιξη αντίθετη όμως σε όσα πρέσβευε η ΝΔ.

Ως προς τον ΕΝΦΙΑ, στην Έκθεση προβλέπεται αύξηση των εσόδων κατά περίπου 100 εκ. ευρώ, το 2020. Αυτό μπορεί να ερμηνευθεί είτε από τη βελτίωση της εισπραξιμότητας είτε από «πονηρές» ρυθμίσεις που θα γίνουν και θα επιβαρύνουν κάποιες ομάδες πολιτών.

Επίσης, θετικές προβλέψεις για τα έσοδα αποδίδονται στον  ΦΠΑ (αύξηση κατά ένα δις ευρώ!). Η ΝΔ εκτιμά ότι οι μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ θα αποδώσουν περισσότερα έσοδα, λόγω αυξημένης καταναλωτικής δαπάνης. Θα δούμε όμως το αποτέλεσμα της εκτίμησης αυτής σε λίγους μήνες.

Εδώ βέβαια αξίζει να σημειωθεί το ακόλουθο. Ενώ κάθε κυβέρνηση γνωρίζει ακριβώς το ύψος των δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού, δεν έχει ακριβή εκτίμηση των εσόδων. Ανατροπή υπεραισιόδοξων εκτιμήσεων στα έσοδα (π.χ. στο ΦΠΑ) μπορεί να εκτροχιάσει όλο των προϋπολογισμό κατά την πορεία της υλοποίησής του.

Ως προς το πρωτογενές πλεόνασμα, αυτό κινείται στις σιδηροτροχιές που χάραξε η προηγούμενη κυβέρνηση δηλαδή στο 3,8% (με στόχο το 3,5%) του ΑΕΠ. Σκέψεις για πρωτογενές πλεόνασμα της τάξης του 2,5% ή του 1,5% παρέμειναν στον ντουλάπι των υποσχέσεων της νέας κυβέρνησης. Δεν κατόρθωσε η ΝΔ να πείσει τους θεσμούς για την αλλαγή του ποσοστού αυτού. Οπότε ένας στρατηγικός της στόχος αναθεωρήθηκε.

Βέβαια αξίζει να σημειωθεί ότι οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του κράτους (Βλ. Υπουργείο Παιδείας) αρχίζουν να παίρνουν την ανιούσα.

Τέλος, εκτός από τις νεοφυείς επιχειρήσεις, την τέταρτη βιομηχανική επανάσταση και οτιδήποτε άλλο σχετικό περνά μέσα από τον κρατικό προϋπολογισμό, καιρός είναι να ανοίξει μια συζήτηση για τις κατηγορίες αυτές των ατόμων που νιώθουν εγκαταλειμμένες και πεισματικά παραμένουν στη χώρα. Είναι άτομα που έχουν τα ίδια χαρακτηριστικά με εκείνα που προκάλεσαν το Brexit και τα άλλα που φόρεσαν τα κίτρινα γιλέκα στη Γαλλία.

Η προσοχή που δόθηκε στο άμεσο παρελθόν για τους συγκεκριμένους πολίτες πρέπει να λάβει περισσότερη έκταση, διαφορετικά οι ανατροπές μπορεί να είναι ανυπολόγιστες. Κι όλα αυτά μια χρονιά πριν την έναρξη εξόφλησης των διμερών μας δανείων από τους εταίρους μας και τρία χρόνια πριν την έναρξη εξόφλησης των δανείων του προσωρινού «Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας» (EFSF).  Και βέβαια μη λησμονούμε ότι το 2032 αρχίζει η εξόφληση των δανείων του «Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας» (EMS).

*Ο Δημήτρης Μάρδας είναι Καθηγητής Τμήματος Οικονομικών Επιστημών του ΑΠΘ, π. Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών


💬Αφήστε το σχόλιο σας

Τα πεδία με αστεράκι είναι υποχρεωτικά

Δείτε επίσης τα τελευταία άρθρα με χρονολογική σειρά

Κρατικός προϋπολογισμός 2020: Το οικονομικό κλίμα, οι προσδοκίες και τα εμπόδια

03/12/2019 - 19:02 - Στις πρώτες σελίδες της εισηγητικής έκθεσης του Υπουργού Οικονομικών για τον κρατικό...

Πίσω από τη βιτρίνα

28/11/2019 - 20:16:34 -

Αληθινή βία

22/11/2019 - 17:17:49 -

H αλλαγή Κλίματος δεν θα πέσει από τον ουρανό…

09/11/2019 - 22:08:10 -

Ανταγωνισμός: Ραγίζοντας καρδιές

30/10/2019 - 19:40:19 -

Περιμένοντας (;) τον επόμενο σεισμό

23/10/2019 - 20:28:20 -

«Mας πήρανε χαμπάρι» και στην Αυστραλία

18/10/2019 - 10:14:05 -

Αναπτυξιακό πολυνομοσχέδιο: Κενό στρατηγικών επιλογών.

16/10/2019 - 18:10 - Σ τα είκοσι Μέρη του προς ψήφιση αναπτυξιακού νομοσχεδίου δίνεται έμφαση σε σωρεία...

Επιβάλλεται συνενόηση για το Μετρό

04/10/2019 - 18:12 - Η σύμβαση κατασκευής του μετρό Θεσσαλονίκης υπογράφηκε την Άνοιξη του 2006 χωρίς...

Αλλαγή κλίματος -ή αλλαγή συστήματος;

28/09/2019 - 22:07:18 -

Επιστροφή στη λίστα με τα Νέα - ειδήσεις
Πολιτικά άρθρα Κρατικός προϋπολογισμός 2020: Το οικονομικό κλίμα, οι προσδοκίες και τα εμπόδια

Δημήτρης Μάρδας

Στις πρώτες σελίδες της εισηγητικής έκθεσης του Υπουργού Οικονομικών για τον κρατικό προϋπολογισμό του 2020, παρουσιάζεται ο δείκτης του οικονομικού...

Δείτε όλο το άρθρο
Πίσω από τη βιτρίνα

Μάχη Μαργαρίτη

της Μάχης Μαργαρίτη «Χιλιάδες εργαζόμενοι σε κάθε πόλη βιώνουν την πικρή εμπειρία να περιμένουν τα Χριστούγεννα με τρόμο. Κάθε κορίτσι στις πωλήσεις...

Δείτε όλο το άρθρο
Αληθινή βία

Μάχη Μαργαρίτη

της Μάχης Μαργαρίτη Στην τηλεόραση, ένα τρέιλερ ταινίας. Γρήγορο μοντάζ, έντονη μουσική, σκηνές βίας. Που μοιάζουν, όμως, με καρικατούρα βίας. Επειδή...

Δείτε όλο το άρθρο
H αλλαγή Κλίματος δεν θα πέσει από τον ουρανό…

Polydefkis Papadopoulos

Η απόφαση Τραμπ να αποχωρήσουν οι ΗΠΑ από τη Συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή δημιούργησε πλήθος αντιδράσεων σε πολλές από τις 197...

Δείτε όλο το άρθρο
Ανταγωνισμός: Ραγίζοντας καρδιές

Μάχη Μαργαρίτη

της Μάχης Μαργαρίτη Άλλη μία εθνική επέτειος πέρασε. Άλλη μία μαθητική παρέλαση έγινε. Μπροστά, οι σημαιοφόροι και οι παραστάτες. Οι άριστοι. Πίσω,...

Δείτε όλο το άρθρο
Δείτε όλα τα άρθρα
Δημοσκοπήσεις Δημοσκόπηση της εταιρίας Opinion Poll (29-11-2019) Σημαντικό προβάδισμα της ΝΔ έναντι του ΣΥΡΙΖΑ καταγράφει δημοσκόπηση της εταιρείας Opinion Poll που διενεργήθηκε από τις 25 έως και τις 28 Νοεμβρίου.... Δείτε περισσότερα Δημοσκόπηση της εταιρίας Metron Analysis για Το Βήμα (24-11-2019) Προβάδισμα 16,3 μονάδων δίνει στη ΝΔ έναντι του  ΣΥΡΙΖΑ   δημοσκόπηση που διενήργησε η εταιρεία Metron Analysis για το «Βήμα της... Δείτε περισσότερα
Αναζήτηση δημοσκόπησης
Μέσο Δημοσίευσης
Επωνυμία Εταιρείας
Ημερομηνία      Από:
Δημοσίευσης   Έως:

Δείτε όλες τις δημοσκοπήσεις
Νέα της HELEXPO
Η Γερμανία στο σημείο εκκίνησης ως Τιμώμενη Χώρα  στην 85η ΔΕΘ

Η Γερμανία στο σημείο εκκίνησης ως Τιμώμενη Χώρα στην 85η ΔΕΘ


Το λογότυπο για τη συμμετοχή της Γερμανίας ως Τιμώμενης Χώρας στην 85η ΔΕΘ παρουσιάστηκε για πρώτη φορά δημοσίως από τον γερμανό Πρέσβη Δρ Έρνστ...


Δείτε θέμα και σχόλια
Newsletter

Επιθυμώ να λαμβάνω newsletter

Τα στοιχεία σας είναι εμπιστευτικά!